Motosiklette ikinci el fırsatçılığı

İkinci el araçların sıfır sıralama fiyatının üzerinde satılmasına dair düzenleme 15 Temmuz itibarıyla yürürlüğe girdi. Ancak birtakım web sitelerinde ikinci el arabalar gibi motosikletler de sıfır fiyatının üzerinde satılıyor. Sıfır fiyatının 191 bin lira olan bir motosikletin, ikinci el satış fiyatının ise 240 bin lira olması dikkati çekti.

Bu hususta birden fazla yakınma geldiğini belirten Motosiklet Endüstrisi Derneği (MOTED) Genel Koordinatörü Remzi Öztürk, “Geçen sene ilk 5 ayda 144 bin motosiklet satarken bu sene 336 bin motosiklet satıldı. Bu sene sonunda 650-700 bine ulaşacağını tahmin ediyoruz. Ürüne olan bu talebin getirmiş olduğu ikinci elde fiyat yüksekliği var” dedi.

İkinci el araçların satış fiyatının sıfır sıralama fiyatından yüksek olarak belirlenmesi, meydana getirilen yasal düzenleme ile 1 Ocak 2024’e kadar yasaklanmıştı. Motosiklet piyasası içerisinde geçerli olan bu karar 15 Temmuz’da yürürlüğe girdi. Ancak birtakım web sitelerinde ikinci el motosikletlerin sıfır fiyatı üzerinde satılmış olduğu görüldü.

Motosiklet, Türkiye dağıtıcısı şirketin web sitesinde 191 bin lirayken aynı modelin ikinci eli ise web sitelerinde yaklaşık 240 bin liraya satılıyor. Motosiklet satıcılarına göre sıfır motosikletin olmaması ikinci el fiyatlarının yükselmesine niçin oluyor. Sektör temsilcileri ikinci el fiyatlarının düşmesinin, piyasada sıfır motosikletlere basit ulaşılması ile olası olabileceğini söylüyor.

Fiyatlar yüzde 50 arttı

Öztürk, sıfır motosikletin piyasada olmaması sebebiyle ikinci el motosiklet fiyatlarının yüksek bulunduğunu belirterek, şunları söyledi:

“2023’te pazar yüzde 144,3 oranında büyüdü. Bu mühim bir gelişme oranı. Geçen sene ilk 5 ayda 144 bin motor satılırken bu sene 336 bin motosiklet satıldı. Bu yalnızca ilk 5 ayın rakamları. Bu sene sonunda 650-700 bine ulaşacağını tahmin ediyoruz. Tabii ürüne olan bu talebin getirmiş olduğu bir 2. elde fiyat yüksekliği var. Bu şikayetler her yerden geliyor. Ancak MOTED üyelerimizin ikinci elde yapınak fiyatının üzerinde bir şeyi satmaları esasen mevzubahis değil. Bu daha fazla bayiden almış olduğu motosikleti, müşterinin kendisi yüksek fiyatta satmasıyla oluşuyor. Burada doğal mühim olan şu. Bu ürün bulunabilirliği azca olduğu için, yani istek oldukça olmasından sıfır fiyatın üzerinde 2. elde bir fiyat artışına niçin oluyor.

 Bütün şirketler uymak zorunda

2023’te fiyatların artmasındaki mühim niçin de şu, kurdaki olağanüstü yükseliş. Şimdi bir bayi ürününü ünite fiyatı 100 liraya aldıysa, kurdan kaynaklı bir sonraki ürünü esasen daha zamlı alıyor. Fabrika fiyatından yüksek gibi bir ihtimal gözüküyor birtakım mamüller fakat bir sonra alacağı ürünün fiyatı daha yüksek. Dolayısıyla birtakım yetkili satıcılar burada alacağı ürünün fiyatı yüksek olduğu sürece satacağı elindeki ürünü de yüksek satabiliyor. Burada bunu devletimiz engellemesi için sıfır fiyatının üzerinde ikinci el olamayacağını söylüyor, doğru. MOTED’in ahlaki kuralları gereği tüm şirketler uymak zorunda zaten, uyuyor da.

Geçen seneye oranla fiyatlar yüzde 50 oranında artmış durumda neredeyse en az. Böyle düşük markalarda 50 bin liradan yükseldikçe 200 bin liraya kadar giden halk tipi dediğimiz, 125 CC’ye kadar olan mamüllerin tutarları 50 bin liradan 200 bin liraya kadar değişim gösteriyor. Sıfır motor fiyatlarından bahsediyoruz. 2. elde fiyatların yükselmesi bir yakınma değil de yani şu şekilde sıfır fiyatından yüksek ürün detayları bizlere de geliyor. Bunun önlenmesinin tek şartı, burada üretimle beraber başlamış olacak ürün bulunabilirliğinin artmasıyla bu şikayetin de ortadan kalkacağını ön görüyoruz.“

Bayiler: Suç bizde değil

Motosiklet bayisi işletmecisi Emrah Çizmecioğlu, ikinci el motor fiyatlarının sıfır motor fiyatından yüksek olduğuna vurgu yaparak, şunları söyledi:

“Biz bu mevzuyla alakalı oldukça mustaribiz aslında. Çünkü müşteriler artık mal almaktan ya da gelip burada motor bakmaktan çekiniyorlar. Çünkü biliyorlar ki sıfır fiyatından daha yükseğiz. Yüksek olmasının sebebi biz değiliz. Piyasadaki al satçılar ve hepimiz bunu bir yatırım aracı olarak görüyor insanlar, kendisi motor alıyor. İşte bir ay bekletip şu fiyata satarım. İki ay bekletirim şu fiyata satarım diye düşündükleri için, biz bu işi yapanlar mağduruz açıkçası. Örnek vereyim mesela; şu motor şu anda bizde 300 bin lira fakat dışarıda sıralamasında 280-290 bin lira. Ama biz bunu takastan aldığımız için ve müşteri de artık piyasayı araştırmış olduğu için fiyatlar yüksek oluyor. Yani yüksek alıp, yüksek satmak bizim suçumuz değil.

Arz-talep meselesi

Aslında müşteri gelince bizimle pazarlık yapmış olup ve fiyatı kendisi belirlemek istediği için yüksek alıyoruz. Çözümü ülkeye daha fazla mal girmesi, dövizin düşmesi ve tüketicinin bilgili olması diğer bir şansımız yok. Bayidekinin yüksek olmasının sebebi döviz kuru ve malın azca olması. Onun bir karşılığı var fakat ikinci elin yüksek olmasının bir karşılığı yok. Çünkü ikinci elde daha fazla mal dönüyor. Şu an sıfır satanın elinde mal yok. İkinci eldeki erkek da, ‘Bu fiyat terfi etti benim bunu derhal satmam lazım’ diyor, satıyor. Yerine mal koyamıyor gene fiyat yükseliyor. Yani bir kısır döngü gibi düşünün bunu. Arz istek meselesi.

2 Milyon TL’ye kadar çıkıyor

İkinci elde şu anda daha fazla bir istek var; fakat fiyatlar yüksek. Yani sıfır motorun olmaması ikinci eli yükseltiyor. Normal biz büyük CC’li motorlara biniyoruz. Ortalama bir motorun fiyatı 400-500 bin liradan başlıyor. 1.5-2 milyona kadar çıkıyor. 600 CC ile bin 800 CC arası. Yani meydana getirilen kanunların motosiklet için de uygulanmasını bizim açımızdan makul olacağını düşünüyorum. Çünkü biz esnaflar artık bitiyoruz. Bizim adımız çıkıyor. Onun için bizim açımızdan de bir kanun çıkarsa seviniriz.” (DHA)